İsrail, 19 Nisan Cuma sabahının erken saatlerinde İran’ın merkezindeki İsfahan eyaletine yönelik bir dizi hava saldırısı düzenleyerek, daha önce İran’ın İsrail topraklarına gerçekleştirdiği geniş çaplı saldırıya misilleme yaptı. İran devlet medyası, İsfahan’da hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini ve birçok şehirde uçuşların askıya alındığını bildirdi.
Saldırıların, İsfahan Havalimanı ve bir ordu hava üssü yakınlarında duyulan patlamalarla başladığı belirtilirken, İranlı yetkililer nükleer tesislerin güvende olduğunu ve herhangi bir ciddi hasar meydana gelmediğini açıkladı. Bu olay, iki ülke arasındaki tırmanan gerilimi yeni bir boyuta taşıdı ve bölgesel endişeleri artırdı.
İsfahan Semalarında Gerilim
İran’ın yarı resmi Fars haber ajansı, İsfahan’ın kuzeybatısındaki Kahcavarestan bölgesinde, orduya ait bir üssün yakınında üç patlama sesi duyulduğunu aktardı. İran devlet televizyonu ise ülkenin batısından gelen “güçlü patlama” sesleriyle birlikte İsfahan, Şiraz ve Tahran gibi büyük şehirlerde uçuşların geçici olarak askıya alındığını duyurdu. Ancak daha sonra uçuşların normale döndüğü bilgisi verildi.
İran devlet medyası (IRNA), İsfahan’daki hava savunma sistemlerinin, bir ordu hava üssü yakınındaki bir hedefe karşı “başarıyla” harekete geçtiğini bildirdi. İran uzay ajansı sözcüsü Hüseyin Dalirian, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, saldırıda kullanılan üç insansız hava aracının (İHA) başarıyla düşürüldüğünü ve bir füze saldırısının olmadığını belirtti. Dalirian, İHA’ların “başarılı bir şekilde” vurulduğunu vurgularken, “Şu ana kadar herhangi bir füze saldırısı rapor edilmedi” ifadelerini kullandı.
İran’dan Gelen İlk Açıklamalar ve Gerilimi Düşürme Çabası
Saldırının ardından İranlı yetkililer, olayı küçümseyen açıklamalar yapmayı tercih etti. İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir-Abdullahian, ABD basınına verdiği demeçte, İsfahan’da düşürülen İHA’ların “oyuncaklara benzediğini” ve İsrail tarafından değil, “İran’ın içinden” havalandırıldığını öne sürdü. Emir-Abdullahian, İsrail’in “büyük bir hata yapmaması” halinde İran’ın bu olaya “hemen karşılık verme ihtiyacı duymayacağını” belirtti. Bu açıklamalar, İran’ın gerilimi daha fazla tırmandırmak istemediği şeklinde yorumlandı.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) da İran’ın nükleer tesislerinin hasar görmediğini doğruladı. Bu bilgi, bölgedeki nükleer güvenlik endişelerini bir nebze olsun hafifletti.
Uluslararası Tepkiler ve Gerilimin Tarihçesi
İsrail, söz konusu saldırıyla ilgili resmi bir açıklama yapmazken, ABD’li yetkililer İsrail’in İran’a bir saldırı düzenlediğini doğruladı. Bu saldırı, İran’ın 13 Nisan’da İsrail’e gerçekleştirdiği yüzlerce füze ve insansız hava aracı saldırısına bir misilleme olarak geldi. İran, bu saldırıyı, 1 Nisan’da Şam’daki İran konsolosluğuna düzenlenen ve üst düzey askeri yetkililerin ölümüne neden olan saldırıya misilleme olarak gerçekleştirmişti.
G7 ülkeleri, AB ve Rusya gibi uluslararası aktörler, artan gerilim karşısında taraflara itidal çağrısında bulunarak, Orta Doğu’da daha geniş çaplı bir çatışmanın önlenmesi gerektiğini vurguladı.